DI TÍCH LỊCH SỬ, CÁCH MẠNG ĐỊA ĐIỂM CÂY ĐA LÀNG SI

Thứ ba - 15/11/2016 23:01
      Cách Thành phố Thanh Hóa khoảng chừng 20km, qua cầu sông Lý, trên đường Quốc lộ 1A trên đường từ Bắc vào Nam, quý khách hãy dừng chân tới thăm địa điểm Cây Đa làng Si, một di tích lịch sử cách mạng. Nơi đây vào ngày quốc tế lao động 1 tháng 5 năm 1931, trên ngọn Cây đa làng Si (nay là làng Ngọc Diêm) xã Quảng Chính huyện Quảng Xương, lá cờ đỏ búa liềm tung bay phấp phới trên bầu trời đánh dấu một chặng đường phát triển của phong trào cách mạng huyện Quảng Xương.
      Vùng đất Quảng Chính ngày nay, từ xa xưa là lưu vực miền hạ lưu sông Yên phía bên tả ngạn, là điểm tận cùng của các dải cồn cát ven biển phía Đông kéo dài từ cửa Hới đến cửa Hàn (cửa sông Ghép); về phía Tây là các dãy cồn cao thuộc phía Tây huyện; ở giữa là vùng đất thấp trồng lúa nước, rau màu. Lưu vực miền hạ lưu này là bãi triều vùng nước lợ thích hợp cho việc làm muối và nuôi trồng hải sản.
Theo Bản xã linh thần tích trí (sự tích linh thần làng ta) còn lưu giữ lại cho biết: “vào khoảng đời vua Trần Anh Tông (1293 - 1314), tại làng trang Ngọc Giáp thuộc tổng Thủ Chính, huyện Quảng Xương, phủ Tĩnh Gia, Trấn Thanh Hóa có 3 người là Trịnh Đình Nguyên, Lê Viết Phú, Hoàng Công Thục gia tư hào phú cùng với cư dân trong vùng tự lập ra một khu ấp ở phía bắc Ngọc Giáp”. Vùng đất này xưa còn hoang vu, lau lách, cây cối mọc um tùm, bãi lầy đất thụt, đất nước chua mặn… Thế rồi đất lành chim đậu, từng đoàn người già, trẻ, gái, trai gồng gánh cái gia tài nhỏ bé của mình cùng với những dụng cụ sản xuất thụ sơ theo các triền sông, dọc bờ biển từ nhiều nơi đổ về miền đất mới để tìm cách mưu sinh, lập nghiệp.
      Vào thời Hậu Lê khoảng thế kỷ XV, ấp Ngọc Giáp là một vùng rộng, sau này là các làng Đa, Si, Phú, Bồ. Đầu thế kỉ XIX đến đời Đồng Khánh là xã Ngọc Giáp, tổng Thủ Hộ; Sau năm 1945 là xã Hoa Lư. Năm 1947 xã Hoa Lư sát nhập với xã Ký Con và xã Lý Thường Kiệt thành xã Quảng Chính (lớn) gồm 5 xã: Quảng Chính, Quảng Trung, Quảng Khê, Quảng Thạch, Quảng Nham.
Xã Quảng Chính nay gồm 6 làng:
         - Làng Đại Đồng thành lập từ cuối thế kỉ XVI mang tên Đại Lộc;
         - Làng Chính Đa thành lập đầu thế kỉ XV với tên gọi Giáp Đa;
        - Làng Thanh Xuân thành lập vào thế kỉ thứ XVI;
        - Làng Phú Thiện thành lập vào thế kỉ thứ XVI;
        - Làng Ngọc Diêm I và Ngọc Diêm II, tương truyền ông Nguyễn Hữu Trình đến lập nghiệp đầu tiên vào năm 1488 lấy tên là làng Si sau đổi thành làng Ngọc Diêm.
      Làng Ngọc Diêm phía Bắc giáp sông Lý, phía Nam giáp làng Đa, làng Xuân, phía Tây giáp làng Phú, phía Đông giáp làng Bồ và dòng sông Ghép uốn quanh. Làng có tổng diện tích đất tự nhiên là 827.000m2, trong đó đất nông nhiệp là 696.340m2, đất làm muối là 40.500m2. Diêm dân làng Si mỗi năm sản xuất ra hàng nghìn tấn muối cung cấp cho mọi nơi trong huyện, trong tỉnh. Và tên làng Ngọc Diêm có từ đây. Những hạt muối làm ra được quý như ngọc. Cũng như bao làng quê khác, làng Ngọc Diêm cũng có cây đa, giếng nước, sân đình, có một quần thể di tích phong phú, có cồn chùa phía Bắc cách chân núi Eo chừng 100m thuộc đất làng Bồ, trên cồn có chùa nên gọi là cồn Chùa. Nghè Thánh Cả ở phía Đông tôn thờ tứ vị Thánh Nương. Làng có 4 giếng nước xây bằng đá, có đình làng, điếm canh, có Văn chỉ, cạnh Nghè trước có chợ họp gọi là chợ Bìa, chợ Đồn, sau này là chợ Ghép. Ở địa điểm giáp thôn Đa ngay cạnh đường cái cũ có một nhà bia nên đoạn đường này xưa được gọi là đường cái Bia, chỉ cách đò Ghép xưa khoảng 300m. Vào đầu thế kỉ thứ XX, thực dân Pháp thống trị có lập đồn Đoan nắm quyền về muối và rượu, ngoài ra còn để khống chế phong trào cách mạng ở phía Nam huyện. Tại nơi đây, làng Ngọc Diêm trên một đoạn đường cái chính xứ, con đường thiên lý Bắc - Nam (hiện nay là Quốc lộ 1A) tại km 20 Thanh Hóa - Ghép có cây đa cổ thụ, có quán Bà Thì, xưa khách bộ hành hay dừng chân nghỉ lại (theo Hoàng Triều nhất thống địa dư chí).
      Ngày 3 tháng 2 năm 1930, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa được thành lập ngày 29 tháng 7 năm 1930 ở Yên Trường - Thọ Xuân. Tháng 1 năm 1931, hội nghị Đảng bộ tỉnh họp tại làng Hồ Thượng - Tĩnh Gia đã bầu được Ban chấp hành lâm thời Tỉnh Đảng bộ, đồng chí Ngô Đức Mậu được bầu làm Bí thư, đồng chí Phạm Tiến Năng (Quảng Xương) được bầu vào Ban Chấp hành lâm thời Đảng bộ, phụ trách khu vực huyện Quảng Xương. Vùng phía Nam huyện Quảng Xương lúc này, là nơi có phong trào cách mạng phát triển mạnh và lại ở gần đồn Đoan. Từ năm 1927 đến năm 1931, cũng tại vùng phía Nam huyện Quảng Xương, các hội Tương tế Ái hữu, hội Dệt, hội Hiếu - Hỉ, hội lợp nhà, hội bóng đá... được thành lập để tập hợp quần chúng và đã giác ngộ được một số bạn tâm huyết làm nòng cốt tuyên truyền vận động cách mạng. Thực hiện chỉ thị của Xứ ủy và chủ trương của Tỉnh Đảng bộ về công tác các hội quần chúng, treo cờ búa liềm, rải truyền đơn... Đồng chí Phạm Tiến Năng, Nguyễn Văn Giảng đã xúc tiến việc tuyên truyền vận động quần chúng, nắm lấy các tổ chức quần chúng, công khai hoạt động. Các đồng chí đã ra sức tuyên truyền, giác ngộ những thanh niên, học sinh tiến bộ lúc bấy giờ là Đới Xuân Lữ, Bùi Văn Hiệt ở Ngọc Giáp.
      Nhân kỉ niệm ngày quốc tế lao động 1 tháng 5 năm 1931, đồng chí Phạm Tiến Năng giao nhiệm vụ cho đồng chí Đới Xuân Lữ cùng hai đồng chí khác đã treo được lá cờ đỏ búa liềm trên ngọn cây đa làng Si (nay là làng Ngọc Diêm). Hình ảnh lá cờ đỏ búa liềm ngạo nghễ tung bay trên ngọn cây đa làng Si, với truyền đơn rải trên địa bàn Thành phố Thanh Hóa đã làm cho kẻ thù run sợ và như ngọn đuốc đêm trường soi sáng và đã cổ vũ nhân dân Quảng Xương hướng theo cách mạng. Sự kiện treo lá cờ Đảng tại cây đa làng Si có một ý nghĩa lịch sử quan trọng trong phong trào đấu tranh cách mạng, có tầm quan trọng đối với phong trào cách mạng của toàn huyện, toàn tỉnh lúc bấy giờ và mang ý nghĩa quốc tế vô sản, hưởng ứng và ủng hộ cao trào Xô Viết Nghệ Tĩnh. Với sự kiện và ý nghĩa ấy, việc treo cờ đỏ búa liềm ngày 1 tháng 5 năm 1931 trên ngọn cây đa làng Si sẽ sống mãi với thời gian và trong lòng mỗi người dân quê hương. Cây đa làng Si là một trong hai địa điểm duy nhất của tỉnh Thanh Hóa, nơi đầu tiên treo cờ đỏ búa liềm. Ngày 30 tháng 8 năm 2007, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa đã ký Quyết định số 2620 /QĐ-UBND công nhận cây đa làng Si nơi treo lá cờ Đảng ngày 1 tháng 5 năm 1931 ở làng Ngọc Diêm xã Quảng Chính là một di tích Lịch sử cách mạng cấp Tỉnh. Trải qua hai cuộc kháng chiến trường kỳ của dân tộc, cây đa làng Si phải gánh chịu bao nhiêu lần bom đạn của kẻ thù; và cùng với năm tháng, thời gian, những trận bão lớn, cây đa trơ trụi chỉ còn lại gốc, hiện nay không còn nữa, nhưng hình ảnh lá cờ đỏ búa liềm tung bay trên ngọn cây đa vẫn hiện rõ trong tâm tưởng lớp lớp các thế hệ con cháu đã và đang được sống hạnh phúc trên vùng đất lịch sử này.
      Để hình ảnh lá cờ đỏ búa liềm tung bay trên ngọn cây đa sống mãi cùng chúng ta, ngày 31 tháng 1 năm 2009 Thường trực Huyện ủy Quảng Xương cùng với Đảng ủy xã Quảng Chính, tổ chức chuyển một trong số 2 cây đa của Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu trồng lưu niệm tại cơ quan Huyện ủy về trồng tại khu di tích lịch sử cách mạng làng Ngọc Diêm xã Quảng Chính.
     Ngày 16 tháng 11 năm 2010, thường trực Huyện ủy cùng với lãnh đạo xã Quảng Chính đã tổ chức khởi công công trình tưởng niệm sự kiện lịch sử cách mạng quan trọng này.
Theo "Di tích và danh thắng huyện Quảng Xương" - tập 1
 
Chú ý: Việc đăng lại bài viết trên website này mà không ghi rõ nguồn: Hoikhuyenhocquangxuong.edu.vn là vi phạm bản quyền

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bình luận Facbook

THƯ KÊU GỌI

  ỦY BAN NHÂN DÂN HUYỆN QUẢNG XƯƠNG CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc       Quảng Xương, ngày 15 tháng 8 năm 2016 THƯ KÊU GỌI Ủng hộ Quỹ Khuyến học, khuyến tài huyện...

Thăm dò ý kiến

Bạn thấy Website này thế nào?

Liên kết Facebook
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây